Tag-archief Biologisch

Nu debat VWA in Tweede Kamer

Gepubliceerd op 0 reacties1minuten leestijd158 x bekeken

Nu live te volgen: het debat over de Voedsel en Waren Autoritheit (VWA) in de Tweede  Kamer. Klik hier en dan op: AO, Voedsel en Warenautoriteiten (VWA), LNV en VWS. Heel interessant, zeker na het zien van de meer dan onthullende reportage op EénVandaag, waar het CDA beschuldigd werd van sterke banden met de boeren- en vleessector.

Klik hier voor de uitzending van EénVandaag. Als het waar is wat er gezegd werd, dan is een parlementaire enquete wel op zijn plaats. De heer Ormel van het CDA deed of zijn neus bloedde, maar de beschuldigingen waren niet mals. Bekijk de uitzending zelf.

Vanavond in EénVandaag vertelt de klokkenluider over “de ziekmakende cultuur op het ministerie van Landbouw en bij de Voedsel- en Warenautoriteit, de lobby van de vleessector en de rol van het CDA daarin en over zieke beesten die onterecht door de keuring heen komen en zo in onze voedselketen belanden.”

“Er komen structureel zieke dieren door de controle, die volgens de wet nooit voor consumptie beschikbaar mogen komen. Het gaat om dieren met ontstekingen, die een poot missen of ziektes onder de leden hebben. Die zouden nooit door de keuring mogen komen, maar dat gebeurt toch. En die komen dan dus ook in ons vlees terecht met alle risico’s van dien.”

Onze eitjes

Gepubliceerd op 0 reacties2minuten leestijd133 x bekeken

biologisch-dynamische eitjes
Gisteren schreef ik dat ik vandaag misschien een eko-eitje méér zou nemen. Ik keek nog eens goed op de doos, maar onze eitjes hebben het demeter-keurmerk, biologisch-dynamisch dus. Nog wat strenger dan biologisch. Wat is nu het verschil?

Ik neem de tekst van het doosje maar even over (helaas werkt de webstek niet):

…Iedere kip heeft 4 vierkante meter buiten-uitloop. In een hok zorgen zitstokken voor een natuurlijke plek voor de kip om te slapen. De vloer is bedekt met een dikke laag stro. De snavel wordt niet ‘gekapt’, zodat dit voor de kip zo belangrijke tastzintuig behouden blijft. Tussen de hennen lopen hanen waardoor de kippen zich beschermd voelen. Het biologische-dynamische voer bevat geen medicijnen en genetisch gemanipuleerde grondstoffen. Het voer komt grotendeels van de bedrijven zelf…

Op de pagina van het Voedingscentrum (‘eerlijk over eten’), staat naar ik mag aannemen niet-gekleurde informatie over de verschillende landbouwmethoden. Bij biologisch-dynamisch staat:

Biologisch-dynamische landbouw

Biologisch-dynamische boeren (BD-boeren) gaan nog een stapje verder dan hun biologische collega’s. Ze voldoen aan de biologische eisen en daarbovenop aan specifiek biologisch-dynamische eisen.

De BD-landbouwmethode komt voort uit de antroposofie, een levensvisie die begin vorige eeuw in Duitsland door Rudolf Steiner is ontwikkeld. Uitgangspunt is dat er een samenhang bestaat tussen mens, plant, dier, bodem en kosmos. De onderlinge levensprocessen worden in de biologisch-dynamische landbouw zo veel mogelijk ondersteund. Zo kunnen boeren werken met een zaaikalender en homeopathische kruidenpreparaten en wordt er gestreefd naar een kringloop van voer en mest op het eigen bedrijf.

Meer feiten en weetjes over biologische landbouw in de ekogids op internet. Overigens meldde Omroep Brabant gisteren dat ‘ons’ provinciehuis de meeste biologische producten in de aanbieding heeft in vergelijking met andere provincies. Aanstaande vrijdag staat de biologische landbouw op de agenda van de commissie Ruimte & Milieu, zie hier.

MRSA op vlees

Gepubliceerd op 0 reacties1minuten leestijd160 x bekeken

Een tijdje geleden kwam uit onderzoek naar voren dat op rauw consumptievlees  de MRSA-bacterie op grote schaal voorkomt. Vooral op kip en kalkoen. Ik heb toen (5 maart) de Voedsel- en Warenauthoriteit (VWA) de vraag gesteld of ook onderzoek is gedaan naar biologisch vlees. Vandaag kreeg ik antwoord, dat ik hieronder integraal publiceer.

Inderdaad heeft VWA ook wild onderzocht waarvan de besmetting met MRSA relatief gering was; en (wederom) inderdaad: het is zeker interessant om te weten of de prevalentie tussen biologisch en regulier gehouden dieren verschillen laat zien (mogelijk) in verband met het zeer terughoudende gebruik van antibiotica in de biologische houderij. Dit onderzoek heeft de VWA dus ook opgestart; het onderzoek concentreert zich op kip omdat de prevalentie in kip in 2007 substantieel was; als er verschillen kunnen worden gevonden laten die zich waarschijnlijk het makkelijkste ontdekken in vlees waarop VWA – kwalitatief- het meeste MRSA heeft gevonden. Het onderzoek neemt wel enige maanden in beslag dus we zullen nog even moeten wachten op de resultaten.

Dit zal ongetwijfeld een vervolg krijgen. Ik zal proberen het te blijven volgen.

Llinke soep: gen-maïs

Gepubliceerd op 0 reacties1minuten leestijd188 x bekeken

Gisteravond in het programma Llinke Soep, kwam SP-er Willy Lourenssen (hij heette blijkbaar plotseling Wim) aan het woord over de proefvelden met gen-maïs van Monsanto. Veerle Sleegers heeft hierover in Brabant ook vragen gesteld.

Wat het Overijsselse proefveld erger maakt is dat de genetisch gemodificeerde maïs op 150 meter van een biologisch boerenbedrijf ligt, waar de boer zijn biologische maïs verbouwt als veevoer. Doordat stuifmeel verwaait naar zijn perceel met biologische maïs, kan genetische vermenging ontstaan en mag hij er strictgenomen zijn varkens niet mee voeren, anders schendt hij zijn contract.

Uitzending gemist? Hier is de aflevering van Llinke Soep te bekijken. Hier, op de Raalter SP-webstek, een achtergrondartikel over Monsanto en haar drijfveren.

MRSA

Gepubliceerd op 0 reacties2minuten leestijd137 x bekeken

Vandaag was te lezen in de krant dat rauw vlees in Nederland de MRSA-bacterie kan bevatten. Vooral ouderen en mensen met verminderde weerstand moeten toch op hun hoede zijn.

De bacterie is resistent voor anti-biotica en is dus lastig te bestrijden. Uit het Brabants Dagblad van vandaag:

De gevaarlijke zieken­huisbacterie mrsa komt op vrij gro­te schaal voor op rauw vlees. Voor­al vlees van kalkoen en kip zijn be­smet, maar ook rund-, kalfs- en varkensvlees bevatten sporen van de multiresistente bacterie. Dat blijkt uit een gisteren gepubliceerd onderzoek van de Voedsel- enWa-r­enautoriteit. De VWA stelt dat het gaat om besmetting met klei­ne hoeveelheden. De kans dat mensen ziek worden als zij besmet vlees eten, is volgens de organisa­tie daarom ‘erg gering’.

Wel vindt de VWA verder onder­zoek naar verspreiding noodzake­lijk. Mrsa nestelt zich vooral op de huid of in de neusholte, en is voor gezonde mensen ongevaarlijk, maar soms wel hinderlijk. Bij ziek­en of patiënten met open wonden kan de bacterie (staphylococcus au­reus) echter ernstige infecties ver­oorzaken. Het gevaar schuilt in het feit dat de bacterie resistent is te­gen vrijwel alle antibiotica, en wordt daarom gevreesd in zieken­huizen.

De VWA nam dertienhonderd monsters van vlees dat in Neder­landse winkels wordt verkocht. 31 procent van het kalkoenvlees en 27 procent van het kippenvlees bleek geïnfecteerd. Bij rund- en varkens­vlees gaat het om één op de tien producten. Bij lam en wild komt het sporadisch voor. Het type bacterie ( nt- mrsa) komt overeen met de variant die eerder is aangetroffen bij dieren en vee­houders. Het is evenwel nog ondui­delijk hoe de bacterie precies in het vlees terechtkomt. Besmette dieren leveren niet automatisch be­smet vlees op, vermoedelijk ge­beurt dat in slachterijen.

Volgens hoogleraar veterinaire volksgezondheid Van Knapen zegt de uitkomst vooral iets over de hy­giëne in de vleesverwerkende in­dustrie.

Vooral dat laatste mag wel eens onderzocht worden. Zelf heb ik de Voedsel- en Warenauthoriteit gevraagd of er ooit onderzocht is of biologisch vlees wat dat betreft afwijkt van vlees uit de bio-industrie. Rauw vlees van wild bevat namelijk veel minder vaak de MRSA-bacterie. Dat zou kunnen komen doordat wild niet altijd op industriële wijze wordt verwerkt, maar misschien heeft het wel te maken met de leefomstandigheden. En dan is het niet zo gek om het verschil tussen bio-industrie-, en biologisch vlees te onderzoeken. En dan rauw vlees, maar ook levend vee lijkt me.

Of het zo lukt weet ik niet, maar onder deze snelkoppeling is het rapport binnen te halen (Adobe-bestand). 

Mega-duurzaam

Gepubliceerd op 0 reacties4minuten leestijd124 x bekeken


Na de ZLTO doen nu ook het Brabantse CDA en gedeputeerde Paul Rüpp een duit in het zakje in de discussie rond de megastallen. In een poging om de megastal (varkensflat mogen we niet meer zeggen) aanvaardbaar te krijgen bij het grote publiek buitelt men over elkaar heen om te verklaren dat er grenzen zijn aan de groei en dat het vooral duurzamer moet.

Maar wat is duurzaam, en worden de uitspraken ook werkelijkheid? Dat is natuurlijk maar de vraag. Wat bracht de ZLTO vorige week naar buiten:

Voor de intensieve veehouderij betekent dit: investeren in het terugdringen van uitstoot en inpassen van bedrijven in de omgeving. Beeldkwaliteit speelt daarbij een belangrijke rol. Daarnaast zijn investeringen in gezondheid en welzijn, energie (biomassa, zonnepanelen) en de bewerking van mest tot hoogwaardige mineralen van groot belang. De ambitie is verder om in 2015 dieren zo gehuisvest te hebben dat ze hun natuurlijke gedrag kunnen vertonen en dat ingrepen overbodig zijn. Deze ambitie zal niet alleen vanuit de regelgeving maar vooral uit de markt gerealiseerd moeten worden.

Ik heb het wel eens anders gehoord. Maar het venijn zit hem in de opmerking dat het vooral vanuit de markt moet komen. Tja, dan kan het nog wel even duren. Mijn inschatting en observatie is dat als je regels oplegt, ze ook (misschien tandenknarsend) opgevolgd worden. De markt laten sturen, betekent dat het heel traag gaat. Mensen kiezen nu eenmaal met hun portemonee.

Het Brabantse CDA deed deze week ook een duit in het zakje (bericht op Omroep Brabant):

Het CDA in Brabant wil dat varkensbedrijven niet meer dan 12.000 dieren hebben. Daarmee keert het CDA zich tegen de komst van megastallen. Volgens een aantal onderzoeken eerder deze maand is er pas sprake van een megastal als er meer dan 12.000 varkens gehouden worden. Het CDA wil voorrang geven aan gezinsbedrijven.

Waar Omroep Brabant het vandaan haalt dat 12.000 varkens op één bedrijf niet mega is weet ik ook niet. Dat zal wel een andere perceptie van het begrip mega zijn. Ik weet dat in China een megastal pas mega is bij 100.000 varkens, maar China is ook wat groter dan Nederland. Ik vind 12.000 varkens al absurd veel, maar dat kan aan mij liggen.

En dan vandaag gedeputeerde Paul Rüpp in het Brabants Dagblad:

‘Meer aandacht voor duurzame veehouderij’

Provinciebestuurder Paul Rüpp vindt dat de boerenorganisatie ZLTO meer oog moet hebben voor duurzaamheid van de intensieve veehouderij. Vooral voor milieu-investeringen en dierenwelzijn moet zij de boeren vol­gens Rüpp aanspreken op hun ver­antwoordelijkheid. „Dat is belang­rijk voor de maatschappelijke aan­vaardbaarheid van de intensieve veehouderij, vanuit de stemming in de samenleving dat het zo wel genoeg is met de schaalvergro­ting”, verklaart hij.

De gedeputeerde van landbouw en ruimtelijke ontwikkeling juicht het toe dat ZLTO positie inneemt in de maatschappelijke discussie over grootschalige intensieve vee­houderij. „ Maar zij beperkt zich daarbij te zeer tot de oppervlakte van megastallen”, reageert de gede­puteerde op de vorige week gepre­senteerde visie waarin de boeren­organisatie zich keert tegen onge­breidelde groei van de varkens- en kippenhouderij in Brabant. Bedrijven die groter willen groeien dan drie hectare aan be­bouwing, horen volgens ZLTO niet thuis in het buitengebied. Rüpp: „Dat hangt helemaal van de plek af. Soms is één hectare stallen al veel, maar er zijn ook gebieden waar vijf hectare bebouwing hele­maal geen probleem is.”

Volgens Rüpp is het echter niet no­dig om extra eisen te stellen aan duurzaamheid van megastallen, zo­als CDA en PvdA deze week in de Tweede Kamer hebben bepleit. „Een boer die fors wil uitbreiden is via de aankoop van dierrechten verplicht om elders te saneren. Bo­vendien moeten megabedrijven in­vesteren in de modernste technie­ken om te voldoen aan de hoogste milieu-eisen. Daar hoef je niets aan toe te voegen”, stelt hij vast.

Rüpp doet zich nu voor als duurzaam, maar wat hij daaronder verstaat, heb ik inmiddels geleerd. Om te beginnen verstaat Rüpp onder dierenwelzijn niet meer dan toepassing van de huidige wetten over dierenwelzijn. Dus dat de markt zijn werk moet doen zijn mooie praatjes die het lekker doen in de krant, maar waarvan hij weet dat het toch niet gebeurt. Als de wet meer ruimte voor een varken voorschrijft, dán is het pas noodzaak, eerder niet.

Verder worden alle negatieve gevolgen voor het milieu zoals stank en fijn stof weggefilterd door bedrijven luchtwassers te laten installeren. Die worden dan wel door de provincie gesubsidieerd. Ik berijd een oud stokpaardje, maar op deze manier worden de koteletten uit de bio-industrie dus nooit duurder vanwege milieumaatregelen of dierwelzijns-voorschriften. En dat is nou juist wél de bedoeling.

Biologisch vlees is duurder omdat het de boer meer kost om de dieren meer ruimte en biologisch voer te geven. Willen we het verschil in prijs kleiner maken, dan moeten boerenbedrijven zelf opdraaien voor de milieuschade die ze met luchtwassers voorkomen en die meerkosten maar doorberekenen in de vleesprijs. Dat het allemaal niet zo simpel ligt weet ik ook. De macht van banken, veevoederfabrikanten en supermarkten is ook groot. Daar moet dus ook wat aan gedaan worden.

Om te beginnen aan de absurde realiteit dat aan biologisch vlees extra veel verdiend wordt door supermarkten en ten tweede moeten de boeren verlost worden van de wurggreep van de grootafnemers van vlees (weer de supermarkten vrees ik). Zij dwingen de boeren bijna tegen de laagste prijzen hun vlees af te zetten.

Mooie praatjes vullen dus geen gaatjes. Het charme-offensief van het CDA haalt dus niets uit. Maatregelen zijn er nodig. Om boerengezinnen een fatsoenlijk inkomen te verschaffen dat op een eerlijke en echt duurzame manier verdiend kan worden. Dat is mijn wens.

Megastallen oké?

Gepubliceerd op 2 reacties3minuten leestijd130 x bekeken


Gisteren hebben de lanbouwspecialisten in de Tweede Kamer het advies over de megastallen ontvangen. Het is een uitgebreid advies waar in de media veel aandacht voor is geweest. Maar kloppen de conclusies wel? Of wordt er selectief gewinkeld. Soms is het maar net hoe je iets bekijkt.

Eerst maar eens het rapport (voor zover ik het heb kunnen nagaan) en de conclusies. Dit schreef de Volkskrant gisteren in de inleiding van het artikel over de megastallen:

De bouw van megastallen brengt bedreigingen met zich mee voor de volksgezondheid. Tegelijkertijd ontstaan er ook kansen voor het verbeteren van zaken als milieu, landschap en de gezondheid en het welzijn van dieren.

Die bedreigingen lijken me reeël, die zijn er nu overigens al. Denk maar eens aan de overdracht van de MRSA-bacterie bij varkensboeren. Dat er kansen zijn is een gotspe. Die zijn er nu ook al, maar worden nauwelijks benut. Natuurlijk, als je nieuwe (mega-)stallen bouwt, kún je rekening houden met dierwelzijn. Maar gebeurt het ook? Ik denk niet of nauwelijks. Natuurlijk zijn de regels aangescherpt en daar voldoen de boeren dan ook aan. Maar iedereen die de beelden ziet van die stallen met veel dieren op elkaar gepakt, ziet dat een dier daar niet beter van wordt.

Industrieterrein
Megastallen? Oké, maar dan wel bijvoorbeeld op een eiland voor de kust met een slachterij ernaast en een haven erbij om het geslachte vlees te vervoeren naar de exportlanden. Het is gewoon industrie en dat moet maar eens erkend worden.  Het landschap lijkt me sowiezo al niet gediend bij grote gebouwen. Jaja, kleine stallen die niet meer gebruikt worden, kunnen gesloopt worden. Inderdaad, kúnnen. Ik heb op het platteland gewoond en ik zag er alleen maar stallen bijkomen. De oude, vaak oerlelijke, niet meer gebruikte stallen, bleven gewoon staan.

Maar dan zijn we verlost van al die niet gebruikte stallen maar er verrijzen op het palletand wel gigantische bedrijven. Als we nu gekoppeld aan het toestaan van die megastallen, regels voor het aantal dieren per vierkante meter koppelen (met meer leefoppervlak dan nu) en ook aangescherpte dierwelzijnsregels, dan zijn we een stuk verder.

Daarnaast lijkt me een koppeling aan het slopen van oude, niet gebruikte stallen een goed idee (alhoewel de uitvoerbaarheid lastig wordt) en zullen nieuwe stallen ook langs de welstandscommisies moeten. Verplichte aanplant van inheemse bomen en struiken om de gebouwen in te passen in het landschap en bijvoorbeeld groene daken lijken me ook een mooi idee.

Maar ondanks alles wat je eromheen verzint (er komen ook luchtwassers die zorgen dat per saldo minder amoniak en fijn stof uitgestoten wordt), blijf ik het geen goed idee vinden. Ik vraag me af of de boeren ‘het boeren’ op deze manier nog wel aantrekkelijk vinden. Het romantische is er zo langzamerhand wel vanaf als je voor 12.500 vleesvarkens (of meer) moet zorgen. Dat is trouwens kinderspel met waar ze in het verre Oosten mee bezig zijn. Daar is een megastal pas mega als er minstens 100.000 varkens op één bedrijf gehouden worden. Héél efficiënt. In ieder geval wordt de boer steeds minder boer en steeds meer werkgever en agro-industrieel. Ik waag te betwijfelen of boeren hier gelukkiger van worden. De bankdirecteuren en eigenaren van mengvoederbedrijven in elk geval wel.

Hier het hele artikel uit de Volkskrant.

EU: legbatterij weg

Gepubliceerd op 0 reacties1minuten leestijd151 x bekeken


De EU maant de lidstaten om werk te maken van de afbraak van de legbatterijen. In 2012 gaat het EU-verbod op de legbatterij in. Van uitstel kan geen sprake zijn. Dit meldt nu.nl.

Gelukkig hebben we zelf als consument ook een stem. Koop dus liefst geen batterij-eieren  en ook geen producten waarin ze verwerkt zijn. Keuze genoeg, van weide-ei en eko-ei tot biologisch-dynamisch ei. De biologisch-dynamisch gehouden hennen hebben de meeste ruimte en de meeste hanen tot hun beschikking.

Wakker dier is momenteel druk met een campagne tegen de legbatterij en roept op tot een boycot van alle producten waarin batterij-eieren zijn verwerkt. Onze eigen eitjes (en trouwens ook de kippenboutjes) kwamen tot voor kort van eigen land (zie foto). Dat is het nadeel van een balkonnetje op twee hoog achter…